Numer katalogowy: 22

Mieczysław T. Janikowski(1912–1968)

Kompozycja, lata 60. XX wieku

olej / płótno
41,5 × 41 cm
sygnowany na odwrociu: M.T. Janikowski

Estymacja: 13 000 – 15 000 PLN ●

Cena wylicytowana: 9 000 PLN *

„Po obrazach Mieczysława Janikowskiego, niczym po scenicznych
deskach w teatralnej wyciemnionej przestrzeni, krąży
reflektor silnego barwnego światła, które toczy krąg czy elipsę,
łamie się na granicach pól barwnych, sugeruje raz przestrzenność,
kiedy indziej zaś sankcjonuje dwuwymiarowość spokojnej,
frontalnej kompozycji.” *
Mieczysław Tadeusz Janikowski urodził się w 1912 roku w Zaleszczykach
na Kresach (obecnie Ukraina). Rozpoczął studia na wydziale prawa
Uniwersytetu Jagiellońskiego, lecz już po roku przeniósł się na krakowską
Akademię Sztuk Pięknych. Studiował malarstwo pod kierunkiem prof.
Jarockiego, Sichulskiego i Filipkiewicza, absolutorium uzyskując na kilka
tygodni przed wybuchem II wojny światowej. Przez niemal cały okres jej
trwania brał udział w walkach na terenie Europy jako żołnierz Polskich
Sił Zbrojnych na Zachodzie. Po zakończeniu wojny osiadł w Szkocji, gdzie
ukończył prestiżowy College of Art w Edynburgu. Tworzył przez pewien
czas w Londynie, jednak na stałe osiadł na paryskim Montparnasse, gdzie
był jednym z uczniów Fernanda Légera. W latach 60. kilkukrotnie także
odwiedzał Kraków, gdzie niespodziewanie zmarł w roku 1968.
Malarstwo Janikowskiego, choć obecne w zbiorach muzealnych w całej
Polsce, pozostaje jednak wciąż słabo znane szerszemu gronu odbiorców.
Po krótkim okresie twórczości figuralnej, artysta ten zwrócił się w kierunku
abstrakcji w wydaniu zbliżonym do poszukiwań konstruktywistów,
w szczególności Malewicza i Strzemińskiego. Interesowała go wzajemna
relacja płaszczyzn i form, studia ruchu i barwy. W swoim malarstwie przeszedł
ewolucję w kierunku coraz silniejszego uproszczenia kompozycji na
rzecz oddziaływania geometrią i kolorem. Swojemu przyjacielowi Józefowi
Czapskiemu miał ponoć powiedzieć: „linia prosta przeciwstawiona linii
krzywej to już jest dramat, więc po co malować więcej?” **.
Prace Mieczysława Janikowskiego posiadają w swoich zbiorach Muzea
Narodowe: w Krakowie, Warszawie, Gdańsku i Poznaniu, a także m.in.
Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzea Okręgowe w Bydgoszczy, Bytomiu
i Radomiu.
* Mieczysław Tadeusz Janikowski 1912–1968. Wystawa monograficzna,
kat. wystawy, CBWA Warszawa i TPSP Kraków, Kraków 1986, s. 5.
** Tamże, s. 13.

ul. Złota 48/54
00-120 Warszawa
budynek Hotelu Mercure
(wejście od pasażu za budynkiem „Złota 44”)